ایده هاایده های صنعتیبخش صنعت

طرح تولید روغن های گیاهی

احداث واحد روغن کشی از دانه های روغنی گیاهی

سفارش طرح توجیهی

مقدمه ای بر روغن گیاهی

چربی ها و روغن ها بعنوان غنی ترین منبع تامین انرژی در تغذیه انسان تلقی میشوند و هر گرم چربی 9 کالری انرژی دارد و حال آنکه پروتئین ها و کربوهیدرات ها فقط 4 کالری به ازای هر گرم تامین مینمایند . علاوه بر آن نقصان چربی ها حیاتی در مکانیسم رشد (بلوغ عقلی و جسمانی) نقش قاطع دارند. از جانب دیگر ویتامین های A ،E ،D و K فقط در چربی ها محلول بوده و فقط از این طریق جذب ارگانیسم موجودات زنده می شوند، بعلاوه چربی ها در طعم و مزه غذاها و ایجاد تمایل به اغذیه و سهولت بلع اثر دارند .

بزرگترین منبع تامین مواد اولیه روغن های نباتی در ایران تخم پنبه است که محصول فرعی از کشت پنبه میباشد. پنبه گیاه بومی ایران بوده و از دیر باز در اکثر نواحی ایران کشت آن معمول و در پنجاه سال اخیر کشت علمی آن گسترش کافی یافته است .
دانه آفتابگردان نیز که قبلاً بعنوان گیاه تزئینی و نیز آجیل در نواحی شمالی و سردسیر ایران معمول بوده با تبدیل و اصلاح بذر به عنوان پر روغن ترین دانه روغنی توانسته سریعاً گسترش یابد .
نظر به اهمیت صنایع روغن کشی و تولید روغن (پنبه و آفتابگردان) بعنوان یکی از شاخه های صنعت روغن نباتی به عمل آمده است .

این بررسی ها شامل بررسی روغن خام (نباتی)، استاندارد آن، موارد استفاده و مسائل مشابه دیگر بوده و روشهای مختلف تولید، انتخاب مناسب ترین روش و تشریح فرآیند منتخب، ظرفیت و برنامه تولید، مواد اولیه مورد نیاز، ماشین آلات و تجهیزات خط تولید، تجهیزات و تاسیسات عمومی، محاسبه سطح زیر بنا و مساحت زمین، نیروی انسانی و دیگر محاسبات مربوط به ارزیابی میباشد .
اکثر روغن های گیاهی مایع مقدار بسیار کمی اسید چرب اشباع و به ندرت ایزومرهای ترانس دارند، در حالی که روغن های جامد حاوی مقدار زیادی چربی اشباع و ایزومر ترانس هستند .

بدون شک یک علت عمده ابتلا به بیماری های قلبی و عروقی ، شیوه نامناسب زندگی از جمله تغذیه نامناسب است. نکته مهم اینکه زمینه این بیماری ها از دوران کودکی در بدن شکل می گیرد . تمایل به مصرف غذاهای چرب، شور، برشته، سرخ شده و دودی از کودکی شکل می گیرد و ذائقه ما را می سازد که عوض کردن آن در بزرگسالی مشکل است .

روغن های مایع به دلیل داشتن چربی غیر اشباع برای مصرف بهتر از روغن جامد هستند؛ مثل روغن ذرت، آفتابگردان، زیتون، کانولا(گلزا) و سویا .
روغن ها و چربی ها نقش مهمی در تغذیه ما دارند . اگر چه مصرف زیاد آنها خطر اضافه وزن و بیماری های قلبی و عروقی و بعضی از انواع سرطان ها را افزایش می دهد، ولی وجود مقدار کافی از روغن و چربی در رژیم غذایی برای سلامت بدن ضروری است. روغن های گیاهی مایع با دارا بودن مقادیر کافی از اسیدهای چرب غیر اشباع و نداشتن کلسترول ، مناسب تر از روغن جامد هستند .

لازم به ذکر است که روغن های نباتی جامد ابتدا به صورت مایع هستند و در کارخانه های تولید روغن برای بالا بردن مقاومت، آنها را هیدروژنه یا جامد می کنند . در این فرایند اسیدهای چرب روغن، اشباع شده و به همین دلیل به این روغن ها اشباع شده می گویند. روغن های جامد مدت بیشتری قابل نگهداری هستند، حرارت را بهتر تحمل می کنند و علاوه بر این به نور حساس نیستند، ولی به دلیل داشتن اسیدهای چرب اشباع برای سلامت بدن زیان آورند.

چربی های اشباع در ایجاد بیماری های قلبی -عروقی، سکته قلبی و افزایش چربی های خون نقش زیادی دارند. علاوه بر این، جریان هیدروژنه کردن اسیدهای چرب ترانس هم که ضرر مضاعفی برای سلامت دارد، در این روغن ها بوجود می آید. اسیدهای چرب ترانس در ایجاد سرطان نقش دارند. به همین دلیل روغن های جامد اگر چه برای سرخ کردن در حرارت زیاد، بهتر از روغن های مایع معمولی هستند، اما بطور کلی در لیست غذاهای خطرناک قرار می گیرند .

اخیراً صنایع تولید روغن، تلاش مؤثری را برای تولید روغن های کم ترانس شروع کرده اند . این روغن ها بصورت نیمه جامد هستند(مثل روغن مخصوص سرخ کردنی) و گاهی اوقات یکنواخت نبوده و قسمت مایع در روی ظرف روغن بیشتر است. هر چه ایزومر ترانس روغن کمتر باشد، روغن سالم تر است، ولی کمتر حرارت را تحمل می کند. بنابراین روغن های مایع برای سرخ کردن مواد غذایی با درجه بالا مناسب نیستند . روغن های نباتی جامد به دلیل هیدروژنه شدن باعث ایجاد سرطان و به دلیل داشتن چربی غیراشباع باعث گرفتگی عروق خونی و ایجاد بیماری های قلبی می شوند.

معرفی روغن های خام آفتابگردان و پنبه دانه

به تمامی مواد معدنی – گیاهی – مصنوعی و همچنین چربی های گیاهی و حیوانی لغزنده – قابل اشتعال و چسبناک ( ویسکوز) که در دمای اتاق به صورت مایع و یا مایع پذیر باشد ( اگر در دمای اتاق جامد باشد و به مایع تبدیل نشود به آن چربی گویند!!) و در حلال های آلی مثل اتر حل شود ولی در آب حل نشود روغن میگویند که بطور گسترده ای در زندگی روزمره از آن استفاده میشود .

روغن خوراکی از تصفیه آن دسته از چربی های گیاهی یا حیوانی تهیه میشود که در دمای اتاق مایعند. روغن گیاهی را از دانه ها – بذرها و مغز میوه ها تهیه میکنند. با اینکه اکثر حیوانات دارای چربی میباشند و نه روغن ولی ماهی ها و عده ای دیگر از جانداران خونسرد در بدن خود به جای چربی روغن تولید میکنند.
روغن های غذایی را میتوان توسط بعضی از گیاهان خوش بو نمود. همچنین در مصرف روغن باید دقت نمود مثلا پیاز و سیری که در داخل روغن سرخ شده است یا باید تا هنگام مصرف داغ بماند یا در یخچال یا فریزر نگهداری شود در غیر اینصورت باعث مسمومیت می گردد. انواع روغن های گیاهی عبارتند از: روغن دانه انگور – روغن آفتاب گردان – روغن پنبه دانه – روغن زیتون – روغن بادام – روغن کنجد و …

  • روغن آفتاب گردان

    وزن هر دانه آفتابگردان تا 50 200 گرم است که مقدار چربی آن بطور متوسط 35 – 45 در صد از وزن کل دانه است که از وزن مخصوص 560 کیلوگرم بر متر مکعب برخوردار است. ارزش غذایی روغن آفتابگردان و مرغوبیت آن بیش از اکثر روغن های نباتی است و در آن ویتامین های A ،E ،D و K و مقداری پروتئین سهل الهضم یافت می شود .

    این روغن را از دانه های روغنی گل آفتاب گردان استخراج می کنند. از این روغن برای مصارف خوراکی استفاده می شود. البته روغن زیتون از روغن آفتاب گردان سالم تر است و خطر کمتری برای سلامتی ایجاد می نماید. پس از آن که از دانه ی آفتاب گردان روغن گرفتند، آن چه که باقی می ماند را به عنوان خوراک دام مورد استفاده قرار می دهند. این روغن، یکی از روغن های رایجی است که برای سرخ کردن و پخت و پز مواد غذایی، کاربرد گسترده ای دارد. امروزه دانه گل های آفتاب گردان را تغییرات ژنتیکی داده اند و با استفاده از اصلاح نباتات، بذرهای مرغوب تر و در نتیجه، گل های بهتری تولید کرده اند که هم محصول دهی بهتر داشته و هم در برابر بیماری ها و آفت های گیاهی مفاوم تر باشند .
    روغن آفتاب گردان

  • روغن پنبه دانه

    پنبه مهمترین نبات لیفی و از مهمترین دانه های روغنی در ایران است که به لحاظ دارابودن روغن و پروتئین دارای اهمیت بسزایی در صنایع تولید روغن و کنجاله حاصله مربوطه است. 30 – 20 درصد پنبه دانه را روغن تشکیل میدهد که هر متر مکعب پنبه دانه وزنی معادل 400 کیلوگرم دارد .

    روغن پنبه دانه، نوعی روغن نباتی است که از دانه های گیاه پنبه استخراج می شود. این روغن را پس از جدا نمودن پنبه دانه از لیف کتان، به دست می آورند. این روغن را حتماً باید برای مصارف خوراکی تصفیه کنند تا گوسیپول، نوعی سم طبیعی که در دانه های پنبه وجود دارد و آنها را از آفت ناشی از حشرات حفظ می کند، را از روغن جدا نمایند. روغن پنبه دانه اصلاً کلسترول نداشته و میزان اسید چرب ترانس آن هم بسیار پایین می باشد. معمولاً در تهیه ی چیپس سیب زمینی و دیگر انواع اسنک از این روغن استفاده می کنند.

    همچون روغن دانه سویا، روغن پنبه دانه را هم اغلب به طور جزئی یا کلی هیدروژنه می کنند. مشکلی که در خصوص هیدروژنه نمودن چربی ترانس وجود دارد این است که این گونه روغن ها بسیار برای سلامتی مضرند. روغن پنبه دانه اولین روغنی بود که آن را هیدروژنه نمودند و البته در آن زمان برای مصارف خوراکی به کار نمی رفت، بلکه در تولید شمع از این روغن استفاده می کردند .
    روغن پنبه دانه

شکل ظاهری روغن خام آفتابگردان و پنبه دانه

روغن خام آفتابگردان، دارای رنگ زرد روشن یا کمی تیره و طعم آن شیرین و بوی آن مطبوع و ملایم است. روغنی است که بر اثر برودت کمی کدر نمیشود ولی در 17 درجه سانتی گراد منجمد میگردد . روغن خام پنبه دانه مایعی است به رنگ قرمز که پس از تصفیه به مایعی زرد رنگ، بی بو و دارای طعم ملایم
تبدیل می شود.

بسته بندی نشانه گذاری

دانه های روغنی بسته به حجم مقادیر سفارش شده از سوی کشورهای وارد کننده در کانتینرهای مخصوص و یا کیسه ها، بسته بندی و حمل میشوند. چنانچه حجم محموله سفارش شده زیاد باشد، معمولاً این سفارشات در کشتی های کانتینرداری که ظرفیت های بین 25 – 55 هزار تن دارا هستند، بارگیری می شود .

البته این کانتینرها باید سالم، تمیز، خشک و بدون بوی نا مطبوع باشد که از هرگونه پوسیدگی و آسیب ناشی از عوامل محیطی جلوگیری کند. مقادیر سفارشات کم معمولاً در کیسه های پلاستیکی و پارچه ای (کنف، کتان و …) یا هر وسیله ای که مورد توافق خریدار و فروشنده است، بسته بندی می شود. لفاف باید بگونه ای باشد که ضمن مقاومت در برابر عوامل محیطی، مرغوبیت و کیفیت کالا را تا زمان تحویل تغییر ندهد. در قسمت خارجی کیسه ها اطلاعاتی از قبیل نام کالا، درجه کالا، وزن خالص، نام کشور تولید کننده و تاریخ صدور ذکر میشود .

نحوه بسته بندی و حمل روغن ( اعم از خام یا تصفیه شده) نباتی بستگی به حجم سفارشات دارد و چنانچه حجم سفارشات بیشتر از دهها هزار تن باشد توسط کشتی های تانکردار حمل می شوند و در مقادیر کمتر در بشکه های استیل، حلب یا هر ظرف دیگری که نسبت به هوا، آب و مایعات مقاوم بوده و تاثیر زیان آوری روی روغن بسته بندی شده نداشته باشد حمل میگردد. در این واحد روغن تولیدی در سیلوی مربوطه ذخیره شده و توسط تانکر به محل مورد نظر حمل می شود .

بررسی کالاهای جایگزین روغن گیاهی

روغن یکی از کالاهای اساسی در کشورها به شمار می آید. روغن ها به دو دسته گیاهی و حیوانی تقسیم میشوند که روغنهای گیاهی به مراتب بهتر از نوع حیوانی هستند . روغنهای خام نباتی بعنوان محصول واسطه ای کارخانه های تصفیه روغن، الکل سازی، اسپری سازی و ساخت جلا دهنده ها مورد استفاده قرار میگیرد. و روغن های نباتی تصفیه شده بعنوان محصول مصرفی است.
روغن های حیوانی میتوانند جایگزینی برای روغن های گیاهی باشند ولی بدلیل مضر بودن، مصرف این روغن ها روز به روز در حال کاهش است .

کشورهای عمده تولید کننده روغن گیاهی

ده تولید کنندگان عمده روغن از دانه های روغنی کشورهای کانادا، چین، هند، آمریکا، اتیوپی، بنگلادش، روسیه، اکراین، فرانسه و آرژانتین میباشند.

بررسی اجمالی روش های تولید روغن گیاهی

فرآیند روغن کشی به صورتهای گوناگون انجام میگیرد . در ذیل روش های مختلف تولید توضیح داده شده است.

روشهای مختلف تولید

به منظور استحصال روغن میبایست دانه های روغنی حاوی ذرات روغن را به کمک عملیات مکانیکی (پرس) و یا شیمیایی (استخراج با حلال ) روغن کشی نمود که شامل آماده سازی، عملیات حرارتی و سپس روغنگیری دانه با روش مکانیکی میباشد .

  • روش مکانیکی:
    آماده سازی شامل جداکردن پوسته ها و مواد خارجی از دانه میباشد. عملیات حرارتی به منظور روان سازی روغن داخل دانه صورت میگیرد. عملیات روغنکشی به روش مکانیکی نیز به یکی از روشهای ذیل صورت میگیرد :
    1. استفاده از پرسهای جعبه ای و چرخ استخراج دندانه ای
    2. استفاده از پرسهای کاسه ای
    3. استفاده از پرسهای مارپیچی
  • روش شیمیایی:
    از این روش جهت استخراج روغن باقیمانده در کنجاله استفاده میشود، ولی از آنجا که روغن باقیمانده در کنجاله کمتر از میزانی است که استخراج با حلال را توجیهپذیر نماید ضمن آنکه این میزان روغن باقیمانده ناچیز در کنجاله به تقویت ارزش غذایی آن جهت تهیه خوراک دام کمک می کند لذا از کنجاله روغن
    استخراج نمی شود.

بررسی نقاط قوت و ضعف تکنولوژی های مرسوم

همانگونه که در قسمت قبل توضیح داده شد برای انتخاب پرس میتوان از سه نوع پرس جعبه ای و چرخ استخراج دنده ای، پرس کاسه ای (Pot Press ) و پرسهای مارپیچی (screw Press ) استفاده نمود .
پرس جعبه ای و چرخ استخراج دندهای و نیز پرس صفحه ای جزء پرسهای باز (Open Type Presses) میباشند .

در این پرسها صفحات یا جعبه ها در بین چهارستون سنگین عمودی که از بالا و پائین به بلوکهای سنگین محکم شدهاند قرار گرف تهاند فاصله بین صفحات یا جعبه ها را با دندانه های روغنی پر کرده و پس از اعمال فشار، روغن از طریق مجاری مخصوصی خارج میشود. در پرسهای صفحه ای برای جلوگیری از خروج دانه از بین صفحات آن را درون پارچه های فشاری قرار میدهند و سپس پارچه ها را تحت فشار قرار میدهند .

این پرسها مجهز به تلمبه های با فشار 270 تا 300 اتمسفر میباشد و فشار روی کیک نیز 110 تا 125 اتمسفر است. نکته مهم این است که اعمال فشار روی کیک باید به تدریج صورت گیرد و نیز معمولاً اولین مرحله فشردن سریعتر از مراحل بعدی انجام میشود. فشار اولیه معمولاً حدود 30 اتمسفر و فشار نهایی حدود 270 اتمسفر خواهد بود. زمان لازم برای استخراج دانه ها بعد از اعمال فشار ماکزیمم در آسیاب های مختلف تاحدی متفاوت است اما یک سیکل فشار معمولاً به ترتیب زیر انجام میگیرد.

تغذیه پرس (ورود خوراک)2 دقیقه
رسیدن به فشار ماکزیمم6 دقیقه
زمان استخراج26 دقیقه
تخلیه پرس (خروج کنجاله)2 دقیقه
کل سیکل فشار36 دقیقه

روش استفاده از پرسهای باز (اعم از صفحه ای و جعبه ای) روش قدیمی بوده و اکنون سالهاست که دیگر از این روش استفاده نمیشود و علت آن را میتوان در بهبود کیفیت پرسهای جدید (نظیر پرسهای مارپیچی) دانست .

پرسهای کاسه ای و پرسهای مارپیچی جزو دسته های بسته میباشند در این پرس از یک سری قسمتهای استوانه ای کوتاه با جدار بخار داغ یا از کاسه استفاده میشود. دیواره کاسه ثابت بوده و ماده استخراج شده به طرف صفحات سوراخ دار و لایه های فیلتر در کف هر قسمت روان می شود.

مزایای پرس کاسه ای عبارتند از :

  1. قابلیت تحمل حرارت
  2. امکان استفاده برای مواد بسیار نرم و فاقد فیبر (بدون آنکه مقدار زیادی از مواد جامد درون مایع باقی بماند).

این پرسها دارای ظرفیت های پائین میباشند اما در مقایسه با اندازه و قیمت، از کاربردهای متنوعی برخوردار میباشند. پرسها کاسه ای برای استخراج کاکائو و یا دیگر چربی هایی که در دمایی معمولی جامد میباشند به کار میروند و استفاده از آنها در سایر موارد متداول نمیباشد .

پرسهای مارپیچی، پرسهای مداوم میباشند و هیچگونه نیازی به پارچه پرس ندارند . این پرس ها برای بسیاری از موارد مناسب میباشند و راندمان بیشتری نسبت به سایر انواع پرسها دارند. تنها عیب آن ها را میتوان در نیاز به قدرت نسبتاً زیاد و نیز مهارت جهت کارکردن و تعمیر آنها دانست .

پرسهای مارپیچی را میتوان پرسهای جعبه ای مداوم دانست که در آن افزایش فشار توسط حرکت چرخشی یک شفت مارپیچ درون یک محفظه صورت میگیرد. فشار اعمال شده در محفظه 1400 تا 2700 اتمسفر است که توسط یک دریچه فشار قابل تنظیم کنترل میگردد و تخلیه کیک نیز از انتهای مسیر
صورت میگیرد .
این پرسها به طور گسترده ای برای فشردن (تقریباً) هر نوع دانه روغنی به کار میروند .

تشریع جامع فرآیند تولید روغن گیاهی

در این بخش واحدهای مختلف فرآیند (واحد ذخیره سازی، واحد آماده سازی و واحد روغنکشی مکانیکی ) به تفکیک توضیح داده خواهند شد :

  1. ذخیره سازی
    دانه های روغنی پس از اینکه در مزارع و کشتزارها جمع آوری گردید، با وسایل مختلف از قبیل کامیون، قطار و کشتی به محل کارخانجات روغنکشی حمل میگردد. یکی از مسائل مهم در کارخانجات روغن کشی مسئله ذخیره سازی دانه روغنی است. نگهداری و ذخیره سازی صحیح دانه ها در راندمان روغندهی دانه بسیار مؤثر است.درجه حرارت و رطوبت دانه در هنگام ذخیره سازی میباید کاملاً رعایت گردد و تجهیزات لازم جهت رساندن رطوبت و درجه حرارت به سطح قابل قبول در داخل سیلوهای ذخیره سازی تعبیه گردد . سیلوهای ذخیره سازی به رطوبت سنج و دماسنج جهت اندازه گیری رطوبت و دمای لانه های ذخیره شده مجهز میباشند. سیستمهای هوادهی جهت دمیدن هوا به داخل سیلو از روش های متداول کنترل درجه حرارت و رطوبت دانه های روغنی میباشد. (درصد مجاز رطوبت جهت ذخیره سازی دانه های روغنی تخم آفتابگردان 8/5% و تخم پنبه 10% میباشد
  2. آماده سازی
    قبل از روغنکشی باید دانه ها را تمیز کرد. با خارج کردن ناخالصیها از قبیل باقیمانده نباتات و غیره جنس روغن حاصله بهتر میشود به وسیله جداکردن خاک و سنگ و قطعات فلزی و امثال آن ها، ماشین های روغنکشی از آسیب مصون میمانند. بدین منظور ابتدا دانه های روغنی را در الک های بوجاری، غربال میکنند و به کمک جریان هوا، ناخالصیها از قبیل گرد و غبار، شاخه های کوچک، پوست و دانه های پوک را جدا مینمایند. سپس در دستگاه شنگیر، شن و ذرات ریز سنگین را جدا مینمایند و سپس دانه های تمیز شده را در سیلوی خشک کن ذخیره مینمایند و از آنجا به خشک کن دانه هدایت می کند . در خشک کن دانه، به وسیله دمیدن هوای گرم (هوای گرم توسط مشعل و انتیلاتور تأمین میگردد) به دانه های روغنی، رطوبت آنها را به میزان متناسب تنظیم مینمایند .نقل و انتقال افقی دانه ها در واحد روغنگیری به وسیله نقاله حلزونی (Screw conveyor) و نقل انتقال عمودی دانه ها به وسیله نقاله سبدی (Bucket elevator) انجام میپذیرد .
    دانه های روغنی از خشک کن به سیلوهای ذخیره اصلی و سپس به سیلوهای روزانه هدایت می گردند . در داخل این سیلوها، با به هم زدن دانهها توسط به هم زن پارویی، آنها را متجانس و آماده جهت انتقال به دستگاههای روغنکشی مینمایند .

    لازم به ذکر است هوای دمیده شده توسط وانیلاتور (جهت گرفتن ناخالصیها در مرحله تمیزکردن دانه) که دارای مقدار زیادی خاک و خاشاک میباشد، به داخل سیکلونهای متعددی هدایت میگردد. هوای آلوده به طور مماسی داخل سیکلون گشته و در داخل سیکلون به طور مارپیچ حرکت مینماید. ذرات خاک و خاشاک تحت اثر نیروی گریز از مرکز، از جریان هوا خارج گشته و به دیواره سیکلون برخورد و از انتهای سیکلون خارج میگردد و هوای تمیز شده از بالای سیکلون به بیرون میرود .

    در صورتی که دانه روغنی پنبه دانه باشد، لازم است که در ابتدا الیاف روی دانه گرفته شود . این عمل در دستگاههای به نام لیفترگیر (Delinter) انجام میپذیرد. الیاف دانه (که طول آنها حدود 5تا 2 میلیمتر میباشد) توسط اره های مدور دستگاه گرفته میشود ، الیاف گرفته شده و سپس کلاف گشته و در پرس عدلبندی (پرس هیدرولیکی یا پرس پیچی) عدل بندی میگردد. تخم آفتابگردان نیازی به عمل لیفترگیری ندارد .

  3. روغن کشی مکانیکی
    پیش از آنکه دانه های روغنی به دستگاههای روغنگیری مکانیکی (Expeller) هدایت گردند، بر روی آنها عملیات حرارتی صورت میگیرد. عملیات حرارتی انجام شده بر روی دانه های روغنی قبل از عملیات پرس یا (روغنگیری مکانیکی) معمولاً پخت نامیده میشود. مشخص شده است که کاربرد روشهای مکانیکی بعد از پخت دانه ها، بالاترین راندمان را برای جداسازی روغن دارد. از آنجا که ذرات روغن موجود در دانه بسیار ریز هستند، در اثر پختن این ذرات بسیار ریز به هم آمیخته شده و به صورت قطرات درشت از دانه های جاری میشوند. اصول اولیه فرآیند پخت (Scoreher) را میتوان به صورت زیر خلاصه کرد :
    • انعقاد پروتئین ها در دانه روغنی، اجازه آمیختن قطرات روغن و نفوذ آنها برای جاری شدن روغه
    • کاهش چسبندگی روغن به سطوح جامد دانه روغنی

    سایر اثرات پخت که در درجه دوم اهمیت قرار دارند به شرح ذیل میباشند :

    • تخریب مواد جامد و باکتری ها
    • بالارفتن سیالیت روغن با افزایش درجه حرارت روغن

    از آنجا که یکی از عوامل مهم و کنترل کننده در ارتباط بین دانه و روغن، مقدار رطوبت موجود در دانه است لذا کنترل رطوبت از اهمیت خاصی برخوردار است به عبارت دیگر دانههای خشک نمیتوانند به راحتی روغن خود را آزاد نمایند. با انجام عملیات حرارتی لازم، دمای دانه ها به حد مورد لزوم خواهد رسید .
    دانه های پخته (حرارت دیده ) به دستگاه های روغن گیری مکانیکی (Expeller) هدایت می گردند .متداولترین نوع این دستگاهها، پرس مارپیچی (یا پره ای) میباشد.

    تجربه نشان میدهد که خروج کامل روغن از مواد جامد درون دانه در طی عملیات استخراج مکانیکی به عوامل ذیل بستگی دارد :

    1. درصد رطوبت
    2. روش پخت
    3. ترکیب شیمیایی دانه
    همچنین مطالعات نشان میدهد که بازده عمل روغنگیری به شدت فشار اعمالی، زمان لازم برای خروج روغن در فشار کامل و درجه حرارت یا ویسکوزیته روغن بستگی دارد.
    دانه توسط گردش حلزونی (در داخل پرس ) ها تحت فشار لازم قرار گرفته و روغنگیری می گردد . در این پرسها بین 90 تا 97% روغن دانه استخراج میگردد.
    روغن حاصل از فشردن دانه توسط پرس پره ای (یا مارپیچی)، دارای مواد جامد همراه می باشد که برای جداکردن این مواد، روغن توسط پمپ به فیلتر پرس تزریق میگردد. در آنجا ذرات کنجاله و جامدات مختلف دیگر از روغن جدا میگردند. روغن از فیلتر به تانک توربین و از آنجا به مخازن ذخیره روغن خام منتقل میشود .
    کنجاله تولید شده در دستگاه پرس در سیلوی کنجاله ذخیره و سپس کیسه گیری و در دوزی شده و جهت مصارف خوراک دام به دامداران میفروشند .

ایستگاه ها و تجهیزات خط تولید واحد روغن کشی

ردیفنام ماشین آلات
1سیلوی ذخیره سازی دانه ها
2تسمه نقاله برای انتقال دانه ها
3دستگاه بوجاری و شنگیر
4سیلوی روزانه
5پیش گرمکن دانه ها
6سیکلون (گردگیر)
7لیفترگیر
8برج پخت
9پرس مارپیچی ( پره ای)
10مخزن ذخیره روغن
11تانک ته نشین کننده
12پمپ روغن
13فیلتر پرس
14مخزن روغن خام
15تسمه نقاله
16سیلوی ذخیره سازی کنجاله
17دستگاه بسته بندی کنجاله در کیسه

User Rating: 4.23 ( 4 votes)
به این مطلب امتیاز دهید:
2 رای4.5/5
گرد آورنده
ایـ توجیهی
برچسب ها
دانلود رایگان طرح توجیهی

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
سبدخرید حذف شد . Undo
  • هیچ محصولی در سبد وجود ندارد.
بستن
بستن