ایده هاایده های صنعتیبخش صنعت

طرح چاپ صنعتی برروی قوطی فلزی

سفارش طرح توجیهی

مقدمه ای بر چاپ

چاپ به معنی انتقال هر نوع حرف، نقش و تصویر بر روی یک ماده خاص، در تیراژ بالاتر از یک عدد است بطوریکه شکل و فرم انتقال یافته تغییری نکند. با این تعریف هزاران کالا را پیرامون خود خواهید یافت که به نوعی بر روی آنها چاپ صورت گرفته است. شیوه های چاپ را به طور کلی می توان به سه گروه عمده زیر شامل چاپ مستقیم، چاپ غیر مستقیم و چاپ غیر تماسی تقسیم نمود.

  1. چاپ مستقیم
    ویژگی این شیوه این است که چاپ شونده به طور مستقیم با فرم چاپ در تماس می باشد. معمول ترین روشهای این نوع چاپ عبارتند از لترپرس، داغی، فلکسو، ایچینگ، هلیوگراور، سیلک اسکرین، چاپ مخمل، چاپ پارچه و پوشش UV ،ورنی چاپ .
  2. چاپ غیر مستقیم
    در این شیوه چاپ، سطح چاپ شونده به طور غیر مستقیم با فرم چاپ در تماس است بدین معنی که نقش به سطوح دیگر منتقل شده و در نهایت به روی سطح مورد نظر چاپ می شود. معمول ترین روشهای این نوع چاپ عبارتند از افست، تامپو و افست روی فلز. معروف ترین شیوه چاپ غیر مستقیم، چاپ
    افست است که رابط چاپ (زینک) نقش را به روی لاستیک منتقل کرده و سپس طرح از روی لاستیک به سطح چاپ شونده انتقال می یابد.
  3. چاپ غیر تماسی
    در این شیوه، چاپ در اثر تماس صورت نمی گیرد بلکه پودر یا جوهر به سطح چاپ شونده پاشیده می شود. معمول ترین نمونه های این نوع چاپ عبارتند از ترموگرافی، چاپگرهای لیزری- جوهرافشان و فتوکپی

انتخاب یک روش چاپ مشخص برای واحد چاپ صنعتی

با در نظر گرفتن این مساله که چاپ صنعتی طیف وسیعی از شیوه های چاپ را در بر می گیرد (بدین معنی که شیوه های گوناگونی از چاپ به دلیل داشتن کاربردهای صنعتی در زیر مجموعه عنوان “چاپ صنعتی” می گنجند)، تعیین یک روش در این میان که به تنهایی محق عنوان “چاپ صنعتی” باشد، انتخابی بس دشوار است.

اما بررسی کاربردهای روشهای گوناگون چاپ (جدول ١-١) ،مؤید این حقیقت است که در مقام مقایسه می توان ادعا نمود چاپ بسته بندی از کاربردی ترین روشهای چاپ صنعتی است که طیف وسیعی را پوشش می دهد. صنعت بسته بندی و به تبع آن چاپ بسته بندی در ایران صنعتی نوپا است که همچنان نیاز به توسعه فراگیر داشته و با توجه به نقشی که بسته بندی در توسعه صادرات غیر نفتی و افزایش درآمد ارزی کشور می تواند ایفا کند، سرمایه گذاری برای رشد و توسعه همه جانبه آن امری است ضروری .

چاپ بسته بندی از جمله رشته هایی از صنف چاپ است که طی سالهای اخیر توسعه کمی و کیفی خوبی داشته اما در عین حال با وجود به خدمت گرفتن ماشین آلات پیشرفته هنوز درصد قابل توجهی از آثار چاپی بسته بندی قابل رقابت با نمونه های غربی خود نیستند . گستردگی صنعت بسته بندی باعث شده که شناخت خوبی برای اولویت بندی سرمایه گذاری در بخش های مختلف آن وجود نداشته باشد.

اما آنچه مسلم است این است که در تقسیم بندی صنعت بسته بندی به گواهی آمارهای موجود، قوطی سازی را می توان یکی از مهم ترین شاخه های آن به حساب آورد که در حوزه چاپ، نیازمند چاپ بر روی فلز است. با توجه به اینکه پتانسیل صنایع فرآوری محصولات کشاورزی و صنایع تبدیلی کشورمان بسیار نامحدود است و اکثر محصولات غذایی کنسرو شده، آب میوه، نوشابه و … قابل صادر شدن به سایر کشورها هستند بنابراین ایجاد ظرفیت های جدید قوطی سازی و به تبع آن چاپ روی فلز امری ضروری است.

روش چاپ بر روی فلزات یکی از روشهای مهم چاپ صنعتی است که شاید امروزه در مقایسه با سایر روشهای صنعتی چاپ، برای طرحهای آتی توجه کمتری بدان معطوف شده است. اگرچه بسته بندی فلزی شامل انواع گوناگونی از جمله قوطی ها، سطلها، بشکه ها، تیوپها، لفافها و … است ، اما بیشترین کاربرد چاپ روی فلز برای بسته بندی در ایران عمدتاً به چاپ روی قوطی های فلزی اختصاص دارد. شایان ذکر است که سفارشات چاپی حوزه بستـهبندی از حساسیت بسیار زیادی برخوردارند.

چاپ از نظر سرمایه گذاری و هزینه تمام شده و یا پروسه تحقیقات و تولید برای بسیاری از تولیدکنندگان، موضوعی فرعی است و به آن به عنوان یک صنعت تکمیل کننده نگاه میکنند. با این حال بسیاری از اوقات سرنوشت تمام فعالیتهای بخش تولید و فروش یک واحد تولیدی به میزان دقت و دلسوزی چاپخانه وابسته است .

بر اساس آنچه به اختصار شرح داده شد، کلیه بررسی های فنی و اقتصادی پروژه فعلی برای چاپ بر روی فلزات در جهت تولید قوطی های فلزی انجام شده است.

جدول ١-١ -نمونه هایی از کالاهای چاپ شده با برخی از متداول ترین و معمول ترین شیوه های چاپ
روش چاپنمونه کالاهای چاپ شده هر روش
افستکارت ویزیت، بروشور، کاتالوگ، جلد کتاب، کارتهای تبریک، جعبه های مختلف محصولات، کتاب، روزنامه، مجله، اوراق بهادار، لیبل محصولات و …
هلیوگراورلفاف فیلمی (سبزیجات، دستمال کاغذی)، چتر، پرده حمام، کیسه های دستی تبلیغاتی، لفاف پوشک بچه، حوله های کاغذی، دستمال توالت، لفاف های شرینک، لفاف های بسته بندی پفک نمکی، چیپس، صابون و …
فلکسو
سیلک اسکرینشیشه های شیر، آب معدنی، ترشی، نوشابه و…، تابلوهای راهنمایی و رانندگی، تابلوهای اسامی خیابان ها و پلاک منازل، دستگاههای صوتی و تصویری، لوازم و وسایل زندگی، پوستر، پارچه، سفره، خودکار، مداد، بدنه هواپیما، پیراهن، کیف های بچه گانه و…
تامپو (بالشتکی)ظروف بستنی، ماست، خامه و …، لیوانهای پلاستیکی، خودکار، ظروف زیر لیوانی، CD ،ظروف پلاستیکی محصولات بهداشتی آرایشی
چاپ روی فلزافستجعبه محصولات مختلف مانند انواع روغنها (روغن موتور، گریس، روغن ترمز و …)، شیرینی، اسپری، رب گوجه، شیر خشک، چای، گز، کرمها و …
ایچینگقطعات خودرو، قطعات صنایع هواپیمایی و نظامی، فولادهای صنعتی و آلیاژی کارخانه ها، ملزومات ارتوپدی-پزشکی و بیمارستانی، ابزارهای صنعتی مانند تیغ اره، قلاویز، تیغچه فرز، ابزارهای صنعتی در صنایع تجاری تاسیساتی و ساختمانی، ملزومات آشپزخانه و …
چاپ مخملتی شرت های تبلیغاتی پارچه ای، مقوای تزیینی و کارت پستال، پرچم، کلاه، جعبه های خودکار و خودنویس و جواهرآلات، پارچه های مخمل و جیر، عروسک، کیف موبایل، میز بیلیارد، ورقهای وکیوم فورمینگ (مانند جعبه قاشق و چنگال و جاسوئیچی و ابزارهای پزشکی)، کاغذ دیواری با گل مخمل، لاستیک دور شیشه اتومبیل و …
چاپ پارچهپرچم، تی شرت، دستمال و حوله، پادری، پارچه چتر، لباس کار و …
ترموگرافیکارت ویزیت، بروشور، کاتالوگ، جلد کتاب، کارتهای تبریک، تقویم رومیزی و …
لترپرسکارت ویزیت، بروشور، کاتالوگ، جلد کتاب، کارتهای تبریک، جعبه های مختلف محصولات و …
داغیعنوان های روی کتاب، چرم روی کیف و وسایل تزیینی، کارت ویزیت، طلاکوب لیبل و بسته بندی، بروشور، کاتالوگ و …
پوشش UV ،ورنی چاپبروشور، کاتالوگ، جعبه محصولات و بقیه موارد چاپ افست

چاپ بر روی قوطی های فلزی

آنچه منجر به پیدایش و توسعه ظروف فلزی شده نیاز به بسته های مقاوم تر است. همانطور که قبلاً اشاره شد، در تقسیم بندی صنعت بسته بندی به گواهی آمارهای موجود، قوطی سازی را می توان یکی از مهم ترین شاخه های آن تلقی نمود. قوطی ها ظروفی هستند که عموماً دارای ظرفیت کمتر از ١٠ گالن بوده و به عنوان بسته بندی انواع مختلفی از محصولات از جمله انواع روغنها (روغن موتور، روغن ترمز و …)، مواد شیمیایی (گریس، ضد یخ و …)، روغن نباتی، کنسروها، رنگها، شیرینی، اسپری، کمپوت ها، رب گوجه فرنگی، شیر خشک، چای، گز، کرمها، نوشیدنی ها، خیارشور و … بکار برده می شوند.

قوطی ها دارای انواع بسیار متنوعی از نظر جنس و شکل و ابعاد و .. هستند که انواع متداول آنها از نظر جنس به سه نوع فولادی، آلومینیومی و حلبی تقسیم می شود. از نظر قطعات تشکیل دهنده نیز می توان آنها را به چهار نوع شامل یک تکه، دو تکه، سه تکه و بیش از سه تکه تقسیم نمود . شکل ١-١ نمونه هایی از چاپ بر روی بسته بندی فلزی را نشان می دهد.

چاپ روی انواع بسته بندی های فلزی

در جدول ١-٢ ،روشهای متداول چاپ روی قطعات و بسته های فلزی ارائه شده است. بطور کلی چاپ بر روی جنس فلز معمولاً به روشهایی از جمله افست، سیلک اسکرین، تامپو، مخمل و ایچینگ انجام می شود اما در این میان برای چاپ روی قوطی های مدور که مد نظر این پروژه است، تنها از دو روش افست و سیلک استفاده می گردد.

بین این دو روش نیز افست برای چاپ روی ورقه های فلزی قبل از اینکه تبدیل به قوطی شوند و چاپ سیلک معمولاً زمانیکه به هر دلیل لازم باشد چاپ پس از تولید قوطی انجام شود، مورد استفاده قرار می گیرند. در ضمن باید این نکته را متذکر شد که چاپ سیلک معمولا برای تزئین فلزات استفاده می شود و کاربرد اندکی در بسته بندی فلزی دارد.

جدول ١-٢ -روشهای متداول چاپ روی قطعات و بسته های فلزی
نوع بسته یا قطعات آنروش متداول چاپ
برچسب هافلکسو، گراور، افست، لترپرس، اسکرین
تگها و لفافهافلکسو، گراور، افست، لترپرس، اسکرین
بسته بندی های قابل انعطاف (فویل)فلکسو، گراور
قوطی های نوشیدنیلیتو خشک (افست لترپرس)، افست
جعبه های فلزی و قوطی های سه تکهافست، اسکرین
درپوشها و دربهاافست، فلکسو
تیوپهای فشاریفلکسو
درپوشهای فلزیافست

در حال حاضر تقریباً چاپ بسته بندی فلزی در کشور در انحصار روش چاپ افست می باشد.

موارد مصرف و کاربرد

مهم ترین کاربرد چاپ بر روی فلزات، چاپ بسته بندی و به صورت خاص چاپ قوطی های فلزی است. قوطی های فلزی شامل انواع بسیار متنوعی از جعبه محصولات هستند که از نمونه های آن می توان به قوطی های مواد غذایی آماده، انواع روغنها (روغن موتور، روغن ترمز، روغن های صنعتی، و …)، روغن جامد خوراکی، شیرینی، اسپری، رب گوجه فرنگی، شیر خشک، چای، انواع نوشیدنی های گازدار، کمپوتها، آب میوه، گز، رنگها، کرمها و بسیاری دیگر اشاره نمود. بر این اساس همانطور که مشاهده می شود زمینه های کاربردی بسیار زیاد و متنوعی برای چاپ بر روی فلز موجود است که این امر از جهتی می تواند اطمینان بخش ایمن بودن سرمایه گذاری در این رشته باشد.

بررسی روش های جایگزین و تجزیه و تحلیل اثرات آن

مبحث بررسی کالاهای جایگزین را در دو مقوله جایگزینی بـرای روش منتخـب چـاپ (چـاپ افـست) و جایگزینی برای بسته بندی فلزی پی می گیریم. در حال حاضر روش جایگزین مناسبی برای چـاپ روی فلـز با کیفیت مشابه چاپ افست موجود نمی باشد. اما آنچه بـه تـازگی در ایـن عرصـه مطـرح شـده اسـت، روش دیگری است تحت عنوان چاپ لمینیت.

بدین صورت که در این روش، چاپ بر روی لمینیت انجام می شـود و سپس لمینیت به فلز مورد نظر الصاق می گردد. اما آنچه این روش را همچنـان از عرصـه رقابـت بـا روش بـا کیفیت افست دور نگاه داشته است مشکلی است که برای چاپ در اتوکلاو رخ می دهـد کـه دلیـل آن را مـی توان به عکس العمل لمینیت به حرارت و فشار اعمال شده در اتوکلاو نسبت داد.

از جنبه دیگر چنانچه بخواهیم جایگزین های محصولی که هدفمان ارائه خدمات بر روی آن است (قوطی های فلزی) را در نظر بگیریم باید به جرأت ادعا کرد که در برخی کاربردها از جمله بسته بندی فلزی مواد غذایی هیچ بسته جایگزینی که محاسن قوطی های فلزی را دارا باشد، موجود نمی باشد. اما در برخی از کاربردها از جمله بسته بندی مواد شیمیایی مانند انواع روغن ها، امروزه برخی از آنها که در گذشته تنها در بسته های فلزی بسته بندی می شدند، در بسته های پلاستیکی نیز به بازار ارائه می گردند.

از علل چنین رویکردی می توان به هزینه بالای تین پلیت که در تولید آن از فلز قلع به عنوان روکش استفاده می شود (قلع فلزی استراتژیک است که روز به روز کمیاب تر می شود)، اشاره نمود. با چنین ایده ای برخی از تولید کنندگان روغن ها محصولات خود را در بسته بندی های پلاستیکی ارائه خواهند کرد ( از جمله روغن های تولیدی نفت پارس و روغن های شل).

نکته حائز اهمیت آن است که اگر چه این مسأله ممکن است از یک سو صنعت چاپ بسته بندی فلزی را تحت تاثیر قرار دهد اما آنچه روند چنین انتقالی (تغییر بسته های فلزی به پلاستیکی) را با مشکل مواجه می سازد، مسایل زیست محیطی است. چراکه بازیافت ظروفی فلزی به مراتب کم هزینه تر و ساده تر از بازیافت ظروف پلاستیکی است.

در ضمن تعداد کثیر طرحهای قوطی سازی در کشور که طی چند سال آینده به بهره برداری خواهند رسید نیز گواه این حقیقت است که علیرغم اینکه در برخی از کاربردهای صنعت قوطی سازی، ظروف پلاستیکی می توانند به عنوان کالای جایگزین عمل کنند اما بازار قوطی های فلزی همچنان به قوت خود باقی است. در تایید چنین ادعایی می توان بطور خلاصه به مزایای ویژه بسته بندی های فلزی اشاره نمود :

  • استحکام مکانیکی بالا که بر این اساس منجر به تسهیل در حمل و نقل و انبار کردن کالا می شود.
  • مقاومت در شرایط محیطی مختلف که از این جهت باعث حفظ کالا برای مدت طولانی می گردد.
  • قابلیت بازیافت خوب.
  • قابلیت نگهداری کالا در حالتهای جامد، مایع و به ویژه گاز.
  • تسهیل جابجایی در خط تولید به وسیله مغناطیس.

اهمیت استراتژیکی کالا

پروژه فعلی یک پروژه خدمات رسانی به صنعت بسته بندی فلزی کشور است و به تبع، میزان اهمیت آن نیز به شدت تحت تاثیر میزان اهمیت این صنعت می باشد. آنچه روشن است این است که امروزه صنعت بسته بندی کشور از اهمیت بسزایی برخوردار بوده و مصداق آن روند به شدت رو به رشدی است که ایران در این زمینه نسبت به سالهای گذشته طی کرده است. به عنوان نمونه، نگاهی گذرا به قفسه مواد غذایی آماده، مؤید تنوع وسیعی از انواع بسته بندی های جدید فلزی است که امروزه با پیشرفت فن آوری صنایع بسته بندی فلزی و پوشش های شیمیایی حاصل شده است .

توجه بیشتر به چاپ بسته بندی های فلزی می تواند منجر به بهبود کیفیت بسته بندی و به تبع آن افزایش رقابت پذیری آنها و در نتیجه بسترساز توسعه صادرات غیر نفتی و افزایش درآمد ارزی کشور شود. از دیگر محاسن چنین واحدهای خدمات رسانی می توان به اشتغال زایی اشاره نمود. مجموعه نکات مثبت برشمرده برای چنین پروژه هایی بیانگر میزان اهمیت استراتژیکی واحدهای مشابه است.

کشورهای عمده تولید کننده و مصرف کننده

همانطور که پیش از این به کرات اشاره شد، مقوله چاپ یک فعالیت خدماتی است نه تولیدی بر این اساس فعالیت در این عرصه منحصر به کشورهای خاصی نمی باشد. اما چنانچه بخواهیم این مقایسه را برای تولید ماشین آلات چاپ افست انجام دهیم می توان ادعا نمود که فعال ترین کشور تولید کننده ماشین آلات چاپ افست روی فلز، آلمان است. از سایر کشورهای فعال در این زمینه می توان به انگلیس و برخی از کشورهای آسیایی (از جمله چین و هند) که به تازگی در این عرصه حضور یافته اند، اشاره نمود. اما در این میان بالاترین سطح تکنولوژی و بیشترین سهم بازار متعلق به آلمان است بطوریکه ٩٧ درصد از ماشین آلات صنعت چاپ ایران از این کشور وارد می شود.

شرایط صادرات

چاپ بسته بندی از جمله رشتههایی از صنف چاپ بوده که طی سالهای اخیر توسعه کمی و کیفی خوبی داشته است اما در عین حال با وجود به خدمت گرفتن ماشین آلات پیشرفته هنوز درصد قابل توجهی از آثار چاپی بسته بندی قابل رقابت با نمونه های غربی خود نیستند.حتی به گفته متخصصین برخی از کشورهای همسایه از جمله ترکیه و مالزی در زمینه صنعت چاپ و کیفیت کارهای چاپی بسیار بهتر از ایران ظاهر شده اند.

یکی از مهم ترین دلایلی که در حال حاضر مانع تسهیل زمینه دریافت سفارش چاپ (چاپ بسته بندی) از سایر کشورها می شود، وابستگی شدید صنعت چاپ بسته بندی فلزی به مواد اولیه وارداتی است. بدین معنا که ارائه خدمات چاپی روی ورقهای تین پلیت وارداتی و سپس صادر کردن آنها، توجیه منطقی و اقتصادی ندارد و ایران زمانی می تواند در این عرصه حضور موثر داشته باشد که از واردات ورقهای تین پلیت بی نیاز گردد که این مهم در آینده نزدیک میسر نمی باشد.

بررسی اجمالی تکنولوژی ها و روشهای تولید

  • خط چاپ
    سیستم چاپ افست از با کیفیت ترین سیستم های چاپ می باشد. این نوع سیستم، یک روش دوار است که عمل چاپ را با استفاده از پلیتهای صاف (زینک ها) انجام می دهد. به طور شماتیک مراحل انجام چاپ تصویر به روش افست، در شکل ٣-١ نشان داده شده است .همانطور که در این شکل مشاهده می شود، در ابتدا از طرح مورد نظر فیلم تهیه می شود و از روی آن زینک (پلیت) ساخته می شود. زینک تهیه شده، مناطق دارای تصویر و متن را به روش شیمیایی تفکیک می کند. تصویر و مضمون چاپ از زینک به لاستیک (Blanket) و از آن به سطحی که باید روی آن چاپ صورت گیرد، منتقل می گردد .
    فرم شماتیک مراحل انجام چاپ به روش افست
    فرم شماتیک مراحل انجام چاپ به روش افست

    مرکب پس از تماس و عبور از چندین نورد به پلیت مرطوب شده می رسد و در آنجا فقط مناطقی که باید چاپ گردند، مرکب را به خود جذب می کنند. این روش، چاپ دقیق و شفافی را بوجود می آورد.

    عملکرد ویژه لاستیک در چاپ افست باعث می شود که این شیوه قابلیت چاپ بر روی سطوح ناصاف را نیز دارا باشد. مرکبهای چاپ این روش نسبت به دو روش فلکسو و گراور، دارای گرانروی بالاتری می باشند که علت آن این است که این روش، نازکترین لایه مرکب را در مقایسه با سایر روشها بجا می گذارد. ماشینهای چاپ افست از سایر ماشینهای چاپ پیچیده ترند و شامل سیلندر لاستیک، سیلندر زینک (پلیت)، سیلندر چاپ و تعداد زیادی نورد برای توزیع مرکب به زینک می باشند.

    در حال حاضر دو تکنولوژی برای چاپ افست بر روی فلز وجود دارد که تفاوت آنها در این است که در نوع اول عملیات چاپ بر روی ورق به صورت تخت انجام می شود اما در نوع دوم ورقها مانند روش چاپ افست بر روی کاغذ، به دور درام در حال حرکت هستند. شایان ذکر است که کلیه ماشینهای فعلی در واحدهای موجود در کشور، از تکنولوژی اول استفاده می کنند که یکی از علل آن را می توان به تفاوت در سرعت دستگاهها نسبت داد. بدین معنا که سرعت دستگاههایی که از روش دوم استفاده می کنند بسیار بالاتر است و همین امر باعث شده هیچ یک از واحدهای فعال فعلی از این تکنولوژی استفاده نکنند چرا که این دستگاهها با ظرفیت های پایین کار نمی کنند و حداقل ظرفیت آنها ١٠٠٠٠ ورق در ساعت می باشد.
    در حال حاضر بهترین تولید کننده آلمانی ماشین آلات چاپ افست بر روی فلز، شرکت LTG MAILANDER) KBA) است که نمایندگی آن را در تهران، شرکت آرن افرا دارا است.

    machin - طرح چاپ صنعتی برروی قوطی فلزی
    نمایی از ماشین چاپ افست بر روی فلز (چهار رنگ) تولید شرکت (KBA(LTG MAILANDER آلمان

    بخشهای مختلف ماشین چاپ در نظر گرفته شده شامل موارد زیر است که در نمایی از برش عرضی دستگاه در شکل نمایش داده شده اند:

    1. چاپ پلیت سیلندر (Printing plate cylinder)
    2. لاستیک سیلندر (Blanket cylinder)
    3. چاپ سیلندر (Impression cylinder)
    4. بخش مرطوب سازی با الکل (Alcohol damping unit )
    5. مجرای ورودی مرکب (Ink duct )
    6. غلطک ها (Rollers)
    7. تجهیزات شستشوی غلطک ها (Roller washing equipment )
    8. تنظیم غلطک ها ((F١-F۴)Adjustment for rollers)
    9. انتقال ورق (Sheet delivery with hinge (upward))
    10. تانـک ذخیـره بـرای تجهیـزات شستـشوی غلطـک هـا (washing roller the for tank Storage equipment)

    chap - طرح چاپ صنعتی برروی قوطی فلزی
    دامنه طول کوره خط چاپ از ١٨ متر تا ٣۶ متر است که در این میان آنچه برای این پروژه در نظر گرفته شده، کوره ای به طول متوسط ٢۴ متر است.

  • خط لاک زنی
    بسته به نوع موادی که در قوطی های فلزی قرار می گیرند بایستی از پوششهای مختلفی برای داخل قوطی استفاده نمود. در هر حال پوشش یا لاکی که برای محافظت از مواد داخلی قوطی بکار می رود در حرارت های بالا بر روی سطح فلز قرار می گیرد. به همین دلیل در مرحله اول و قبل از انجام هر گونه چاپی بایستی وضعیت پوشش داخلی مشخص گردد. به دلیل آب شدن رنگهای چاپ در کوره ای که جهت پوشش دادن به فلز بکار می رود، نمی توان فلز را پس از چاپ پوشش داد و این کار حتما بایستی پیش از چاپ صورت گیرد، به همین دلیل مرحله لاک زنی و Coating قبل از چاپ رنگ بر روی کار انجام می شود.
    نمایی از ماشین لاک زنی تولید شرکت (MAILANDER LTG(KBA آلمان
    نمایی از ماشین لاک زنی تولید شرکت (MAILANDER LTG(KBA آلمان

    بخشهای مختلف ماشین لاک زنی شامل موارد زیر است که در نمایی از برش عرضی دستگاه در شکل بالا نمایش داده شده اند:

    1. غلطکهای واحد لاک زنی (Three-roller coating unit)
    2. نگهدارنده scraper (Scraper holder)
    3. محفظه پیش ثبت (Pre-register drum)
    4. جلورانهای ورق (Sheet table with chain and sheet pushers)
    5. سیستم تأمین لاک یا پوشش (Coating supply system )
    6. Scraper اصلی (Main scraper)
    7. خروج ورق (Sheet exit)
    8. سیلندر پوشش دهی (Coating cylinder)
    9. سیلندر فشار معکوس (Counter pressure cylinder)
    برش عرضی از ماشین لاک زنی
    برش عرضی از ماشین لاک زنی

    کوره خط لاک زنی معمولا از کوره خط چاپ بلندتر است. می نیمم طول کوره خط لاک زنی ٢۴ متر است.

تعیین نقاط قوت و ضعف تکنولوژی ها

همانطوریکه در فصل اول نیز بیان شد بهترین روش چاپ بر روی قوطی های فلزی چاپ افست می باشد. برخی از مزایای چاپ افست عبارت است از :

  • اقتصادی بودن روش برای رنج وسیعی از تیراژ، تیراژهای کمتر از هزار و افزون بر میلیون
  • پایین بودن هزینه پلیت افست و سرعت بالای آماده سازی آن
  • وضوح بسیار بالا
  • قابلیت چاپ روی سطوح ناصاف و زبر
  • راه اندازی و آماده سازی آسان و سریع
  • سهولت ایجاد تغییرات و اصلاحات، تعویض پلیت (زینک) و …
  • سرعت بالا
  • سهولت نگهداری پلیت

مواد اولیه مورد نیاز طرح

مهم ترین مواد اولیه ای که در فرآیند چاپ روی فلز برای تولید قوطی مورد استفاده قرار می گیرند شامل ورق فلزی، مرکب چاپ، لاک، ورنی، فیلم و زینک هستند. ذکر این مساله ضروری است که با توجه به اینکه چاپخانه کار خدمات رسانی به یک واحد سفارش دهنده را انجام می دهد، هزینه مواد اولیه مصرف شده برای سرمایه گذار چاپخانه منظور نمی گردد بلکه این سفارش دهنده است که متقبل هزینه تأمین آنها می شود.

اما چنانچه تصمیم سرمایه گذار بر آن باشد که در کنار این چاپخانه، یک واحد قوطی سازی هم راه اندازی کند دراین صورت هزینه تأمین مواد اولیه را نیز متقبل می شود. اگرچه پروژه فعلی به بررسی فنی و اقتصادی چاپخانه چاپ روی فلز می پردازد نه تولید قوطی، اما تخمینی از هزینه مواد اولیه ارائه شده است تا چنانچه سرمایه گذار تمایلی به تکمیل پروژه در جهت قوطی سازی داشته باشد، اطلاعات مورد نیاز در این زمینه موجود باشد. شرح مختصری از مشخصات این مواد ذیلاً ارائه شده است.

  1. ورق فلزی
    بطور کلی در صنعت قوطی سازی چندین نوع ورق از جمله ورق قلع اندود، ورق بدون قلع و ورق آلومینیوم مورد استفاده قرار می گیرد اما پر مصرف ترین آنها برای تهیه انواع قوطی، معمولاً ورقهای فولادی با پوششی از قلع تحت عنوان تین پلیت هستند .ورقهای قلع اندود دارای کاربردهای زیادی بوده و غالباً در صنایع بسته بندی مواد غذایی، شیمیایی، دارویی و … مورد استفاده قرار می گیرند. شکل زیر تصویری از فولاد قلع اندود را نشان می دهد.

    فولاد قلع اندود

  2. مرکب چاپ
    از دیگر ملزومات فرآیند چاپ، مرکب چاپ است که میزان مصرف آن به شدت تحت تاثیر طرح مورد نظر برای چاپ روی فلز می باشد. بر این اساس در مرحله ای که طرح انتخاب نشده، نمی توان میزان مصرف آنرا برآورد نمود. در حال حاضر برخی از واحدها مرکب چاپ خود را از طریق واردات و برخی دیگر از تولیدات داخل تامین می کنند که درجه اهمیت کیفیت چاپ در هر کاربرد، تعیین کننده چنین انتخابی است.

    در مقام مقایسه می توان ادعا نمود که کیفیت مرکب چاپ در ایجاد جذابیت کالا، در بسته بندی مواد غذایی و محصولات بهداشتی (اسپری ها، کرم ها و …) به مراتب اهمیت بیشتری نسبت به سایر کاربردها دارد. اگرچه تولید کننده های متعددی در زمینه تولید مرکب چاپ در کشور فعالیت دارند از جمله شرکت نقش آفرین (مرکب آمرا)، سان کالر، ایران شرکاء (مرکب سولماز)، آذران بسپار، تک رنگ، لزور، تولید و شیمیایی مرکب ملیکا، فرابنفش، کیمیا، رنگسازان مارال نوین و … اما طبق اظهارات یکی از متولیان و متخصصین این فن چنانچه تصمیم بر تامین مرکب چاپ از داخل باشد، می توان ادعا نمود که شرکت نقش آفرین (مرکب آمرا) که تحت لیسانس مولر سوئیس مشغول به فعالیت است از جمله بهترین تولید کنندگان مرکب چاپ در کشور محسوب می شود.

  3. لاک و ورنی
    انواع لاکهای تولیدی درداخل کشور (اعم از لاکهای غذایی و غیر غذایی)، برای استفاده در قوطی های سه تکه مناسب هستند و تنها برای برخی کاربردهای خاص از جمله انواع دربهای open easy ،انواع درب پیل اف، درب شیشه، قوطی های کششی و یا قوطی های تخصصی قابلیت استفاده ندارند. بر این اساس مشکلی در راستای تأمین لاک و ورنی در داخل کشور وجود ندارد.
  4. فیلم و زینک
    لیتوگرافی یا تهیه فیلم و زینک جزو مراحل پیش از چاپ محسوب می شود. فـیلم شـبیه بـه یـک طلـق شفاف با سه قسمت اصلی است که شامل: حامل قشر حساس (پایه)، قسمت رابط و امولسیون (ژله) می باشد. واسط معروف چاپ که پس از فیلم قرار گرفته و کار انتقال نقش و طرح را به لاستیک چاپ بر عهده دارد، زینک نامیده می شود. انواع زینکها شامل سه نوع زینک آلومینیومی، زینک مسی با روکش کروم و پلیت هستند که ذیلاً شرح مختصری از آنها ارائه شده است:
    • زینک آلومینیومی
      این نوع زینک، آلیاژی از روی، منگنز و آلومینیوم است. تیراژ چاپ این نوع زینک معمولاً حدود ۵٠ هزار بار می باشد. یعنی ۵٠ هزار ورق را چاپ می کند البته گاهی به دلیل مشکلات ماشین چاپ و سایر مشکلات، تیراژ آن ممکن است پایین بیاید. برای بالا بردن تیراژ چاپ در این نوع زینک، امکان سوزاندن آن فراهم شده است.
    • زینک مسی با روکش کروم
      این نوع زینک که دارای ضخامتهای مختلفی است برای تیراژهای بسیار بالا و معمولاً یک میلیون نسخه در نظر گرفته می شود. البته دقت و ظرافت چاپ با زینک مسی بسیار پایین تر از زینکهای آلومینیومی است اما گاهی تیراژ بر کیفیت مقدم است.. از این نوع زینک معمولا برای کارهای تک رنگ یا دو رنگ مانند جعبه لامپ استفاده می کنند.
    • پلیت
      نوع دیگری از زینک که به پلیت معروف است با سیستم های جدید تهیه می گردد. برای تهیه آن نیاز به فیلم نیست. بدین ترتیب که مستقیما از فایل با بکارگیری Plate setter ، پلیت تهیه می شود. تیراژ چاپ این نوع زینک معمولا بیش از زینک آلومینیومی است و گاهی تا ١٠٠ هزار نسخه هم می رسد.

هزینه خرید تجهیزات و ماشین آلات اصلی مورد نیاز

هزینه سرمایه گذاری ثابت یک چاپخانه عمدتاً مربوط به به هزینه ماشین آلات (دستگاههای چاپ و لاک زنی) است. بر اساس اطلاعات اخذ شده از واحد فروش شرکت آرن افرا (نمایندگی شرکت آلمانی (LTG MAILANDER (KBA در تهران) هزینه دستگاههای چاپ و لاک زنی منتخب در این پروژه به همراه کوره آنها (دستگاه چاپ دو رنگ مدل ١٢٢A با ظرفیت اسمی معادل ۶۶٠٠ ورق در ساعت و دستگاه لاک زنی با کوره ای به طول ٢۴ متر) به ترتیب حدوداً معادل ١/٢ و ٢/١ میلیون یورو می باشد.

User Rating: Be the first one !
به این مطلب امتیاز دهید:
3 رای2.3/5
گرد آورنده
ایـ توجیهی
برچسب ها
دانلود رایگان طرح توجیهی

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن